دراين‌باره روايات زياد است كه مرحوم كلينى و شيخ طوسى و فرزندش و شهيد اول قدس سره آن‌ها را نقل كرده‌اند . 278 . صدوق در كتاب فقيه با سند خود ، از امام صادق عليه السلام روايت كرده كه فرمود : « در روزهاى بسيار گرم چون مؤذن براى اذان گفتن اجازه مىخواست ، رسول خدا صلى الله عليه و آله مىفرمود : « ابرد » ؛ بگذار هوا خنك شود . صدوق قدس سره گويد : معناى اين‌كه مىفرمود : « ابرد ، ابرد » يعنى اين است كه « بشتاب ، بشتاب » و آن را از كلمه « بريد » به معناى قاصد گرفته است . و همين را نيز در كتاب مدينة العلم خود روايت كرده است . ليكن ظاهر روايت مىرساند كه مراد از كلمهء « ابرد ، ابرد » تأخير انداختن اذان است ، تا هوا خنك شود و شدت گرما كاسته گردد . چنان‌كه روايتى كه در كتاب العلاء از محمد بن مسلم نقل شده ، اين معنا را تأييد مىكند . محمد بن مسلم گويد : امام باقر عليه السلام در مسجد رسول خدا صلى الله عليه و آله مرا ديد كه داشتم نماز مىخواندم . بعداً روزى به من فرمود : هيچ وقت نماز واجب را در آن وقت نخوان . آيا نماز را در آن شدت گرما مىخوانى ؟ عرض كردم : نماز نافله بود . « 1 » 279 . غزالى در كتاب احياء العلوم گويد : رسول خدا صلى الله عليه و آله هر وقت در نماز ، كسى به خدمتش مىآمد و در كنارش مىنشست ، براى خاطر او نماز را كوتاه مىكرد . و متوجه او مىشد و مىفرمود : آيا حاجتى دارى ؟ پس از آنكه حاجت او را برمىآورد ، مجدداً به نماز مىايستاد . « 2 » 280 . جعفر بن احمد قمى در كتاب زهد النبى روايت كرده كه رسول خدا صلى الله عليه و آله وقتى

--> ( 1 ) . الفقيه ، ص 60 ( 2 ) . احياء العلوم ، ج 2 ، ص 362